พจนานุกรมศัพท์บาลี-ไทย
หมวดอักษร ค
--------------------------------------------------------
คคน
(นปุงสกลิงค์) ท้องฟ้า
คคฺครา
(ปุงลิงค์) ชื่อของทะเลสาบ
คคฺครายติ
(มาจาก คคฺครี) เวียนวน ; คำราม
คคฺคารี
(อิตถีลิงค์) เบ้าสูบของช่างโลหะ
คงฺคา
(อิตถีลิงค์) แม่น้ำ ;แม่น้ำคงคา
คงฺเคยฺย (วิเสสนะ)
เป็นของแม่น้ำคงคา
คจฺฉ
(ปุงลิงค์) พุ่มไม้
คจฺฉติ
(กิริยาอาขยาต) ไป
คช
(ปุงลิงค์) ช้าง
คชฺชติ
(กิริยาอาขยาต) คำราม
คชฺชนา
(อิตถีลิงค์) การคำราม
คชฺชิต (ต
ปัจจัย กิริยากิตก์) , (นปุงสกลิงค์) คำรามแล้ว ;ฟ้าร้อง
คณ
(ปุงลิงค์) คณะ ;หมู่;พวก
คณก
(ปุงลิงค์) นักบัญชี ;นักคณิตศาสตร์
คณนปถาติต
(วิเสสนะ) เกินกว่าจะคำนวณ ; นับไม่ได้
คณนา
(อิตถีลิงค์) จำนวน ;การนับ ;เลขคณิต
คณิกา
(อิตถีลิงค์) หญิงงามเมือง; โสเภณี
คณิต (ต
ปัจจัย กิริยกิตก์) คำนวณแล้ว, (นปุงสกลิงค์)
เลขคณิต
คณี
(ปุงลิงค์) ผู้มีพวก; ผู้มีผู้ติดตาม
คเณติ
(กิริยาอาขยาต) คำนวณ ;คาดคะเน
คณฺฐิ, คณฺฐิกา (อิตถีลิงค์) ปม ; ผูก
คณฺฑ
(ปุงลิงค์) เดือด ;บวม
คณฺฑก
(ปุงลิงค์) แรด
คณฺฑิกา
(อิตถีลิงค์) ลำต้นไม้ที่นำมาใช้ทำเป็นระฆัง ;ฆ้อง
คณฺฑี
(อิตถีลิงค์) ฆ้อง : ที่ประหาร (วิเสสนะ) มีแผลพุพอง
คณฺฑุปฺปาท
(ปุงลิงค์) ไส้เดือน
คณฺฑูส
(ปุงลิงค์) เต็มปาก ;คำข้าว
คณฺหนฺต (ต
ปัจจัย กิริยากิตก์ ของ คจฺฉติ) ถือเอาแล้ว ; ยึดเอาแล้ว
คณฺหาติ
(กิริยาอาขยาต) ยึดเอา ;ถือเอา
คณฺหาเปติ
(กิริยาอาขยาต เหตุกัตตุวาจก) ให้ถือเอา ;ให้ยึดเอา
คณฺหิตุํ
(ตุง ปัจจัย) เพื่อถือเอา ; เพื่อยึดเอา
คณฺหิย (ต
ปัจจัย กิริยากิตก์ ของ คณฺหาติ) ถือเอาแล้ว; ยึดเอาแล้ว
คต (ต
ปัจจัย กิริยกิตก์ ของ คจฺฉติ) ไปแล้ว
คติ(อิตถีลิงค์)
ไป ; อาชีพ ;หนทาง ;ไปสู่อีกภพหนึ่ง
;พฤติกรรม
คตฺต
(นปุงสกลิงค์) ร่างกาย
คถิต (ต
ปัจจัย กิริยกิตก์) ผูกแล้ว ;มัดแล้ว
คท
(ปุงลิงค์) เจ็บป่วย ;เสียง; คำพูด
คทติ
(กิริยาอาขยาต) พูด ;กล่าว
คทา
(อิตถีลิงค์) คทา ;อาวุธชนิดหนึ่ง
คทฺทุล
(ปุงลิงค์) แส้หนัง; สายหนัง
คทฺทุหน (นปุงสกลิงค์)
การรีดนม (วัว)
คทฺรภ
(ปุงลิงค์) ลา (สัตว์)
คธิต ดู
คถิต
คนฺตพฺพ
(ตพฺพ ปัจจัย) ควรพึง ;พึงไป
คนฺตุ
(ปุงลิงค์) ผู้จะไป
คนฺตุํ (ตุง
ปัจจัย) เพื่อไป
คนฺตวา
(ตฺวา ปัจจัยของ คจฺฉติ)) ไปแล้ว
คนฺถ
(ปุงลิงค์) ผูก ;มัด ;ตำรา
คนฺถน
(นปุงสกลิงค์) การผูก ;การมัด ; การรัด ;การประกอบ
คนฺถิต
(ตปัจจัย กิริยากิตก์ ของ คนฺเถติ) ผูก; มัด; รัด
คนฺเถติ
(กิริยาอาขยาต) ผูก ;มัด ;รัด
คนฺธ
(ปุงลิงค์) กลิ่น ;ของหอม ;กลิ่นหอม
คนฺธพฺพ
(ปุงลิงค์) นักดนตรี
คนฺธมาทน
(ปุงลิงค์) ชื่อของภูเขาในเทือกเขาหิมาลัย นิยมเขียนว่า คันทมาทน์
คนฺธาร
(ปุงลิงค์) ชื่อของแคว้น(ปัจจุบันเรียกว่า กันดาฮาร์ ในประเทศอัฟกานิสถาน)
คนฺธารี
(อิตถีลิงค์) มนต์ดำของแคว้นคันธาระ
คนฺธิก,คนฺธี (วิเสสนะ) มีกลิ่นหอม)
คนฺโธทก
(นปุงสกลิงค์) น้ำหอม
คพฺพิต
(วิเสสนะ) เย่อหยิ่ง ;ทะนงตน
คพฺภ
(ปุงลิงค์) ข้างใน;ห้อง ;ครรภ์; สัตว์พร้อมที่จะมาเกิด
คพฺภร
(นปุงสกลิงค์) ถ้ำ
คพฺภาสย
(ปุงลิงค์) มดลูก
คพฺภินี
(อิตถีลิงค์) หญิงมีครรภ์
คมฺภีร
(วิเสสนะ) ลึก
คมน
(นปุงสกลิงค์) การไป
คมนียะ
(วิเสสนะ) ควรไป; พึงไป
คมิก
(วิเสนะ) เดินทางไป ; เตรียมตัวเดินทางไป
คเมติ
(กิริยาอาขยาต เหตุกัตตุวาจก) ให้ไป ;ให้ส่งไป ;ให้เข้าใจ
คมฺม
(วิเสสนะ) สิ่งที่ควรเข้าใจ หรือควรบรรลุ; สามัญ; ทั่วไป
คยฺห
(วิเสสนะ)ควรนำไป; ควรยึด
คยฺหติ
(กิริยาอาขยาต เหตุกัตตุวาจก) ให้ยึด ;ให้ถือเอา
ครหติ
(กิริยาอาขยาต) ตำหนิ ; ติเตียน ;ประณาม ;ดุด่า
ครหน
(นปุงสกลิงค์) ,ครหา (อิตถีลิงค์) การ ตำหนิ ;การติเตียน ;การประณาม ;การดุด่า
ครหิตฺวาม
ครหิย (ตฺวา และ อิย ปัจจัย) ตำหนิ แล้ว;ติเตียนแล้ว ;ประณามแล้ว ;ดุด่าแล้ว
ครหี
(ปุงลิงค์) ผู้ติเตียน ; ผู้ตำหนิ
ครุ
(วิเสสนะ) หนัก ;รุนแรง ;น่านับถือ ;น่าเคารพ
ครุก
(วิเสสนะ) หนัก ;ร้ายกาจ ;รุนแรง
กรุกโรติ
(กิริยาอาขยาต) ทำความเคารพ ;ทำความนอบน้อม
ครุตฺต
(นปุงสกลิงค์) ครุตา(อิตถีลิงค์) ความหนัก ;ความน่านับถือ
คฬุล
(ปุงลิงค์) นกครุฑ
คล
(ปุงลิงค์) คอ
คลติ (กิริยาอาขยาต)
ดำลง ;ไหลไป
คว (มาจาก
โค) วัว
ควช,ควย (ปุงลิงค์) โค; วัว
คเวสก
(วิเสสนะ) ผู้แสวงหา
คเวสติ
(กิริยาอาขยาต) แสวงหา
คเวสน
(นปุงสกลิงค์), คเวสนา(อิตถีลิงค์) การแสวงหา
คเวสี
(ปุงลิงค์) ผู้แสวงหา
คห
(ปุงลิงค์) ผู้จับหรือผู้ยึด
คห
(นปุงสกลิงค์) บ้าน
คหณ
(นปุงสกลิงค์) การถือเอา ; การยึดเอา
คหนิก
(วิเสสนะ) มีการย่อยอาหารที่ดี
คหณี
(อิตถีลิงค์)การย่อยอาหาร
คหน
(นปุงสกลิงค์) หนา ; รก ;ทึบ ;ป่า
คหิต (ต
ปัจจัย กิริยากิตก์) ถูกจับแล้ว ;ถูกยึดแล้ว
คฬคฬยติ
(มาจาก คฬคฬ) เสียงฝนที่ตกแรงมาก
คโฬจี (อิตถีลิงค์)
บอระเพ็ด
คาถา
(อิตถีลิงค์) ข้อความร้อยกรองในคำประพันธ์
คาธ
(วิเสสนะ) ลึก(อิตถีลิงค์) ความลึก; ที่ยืนปลอดภัย
คาธติ
(กิริยาอาขยาต) ยืนอย่างมั่นคง
คาน
(นปุงสกลิงค์) การร้องเพลง ;เสียงเพลง
คาม
(ปุงลิงค์) หมู่บ้าน
คามณี
(ปุงลิงค์) นายบ้าน ;ผู้ใหญ่บ้าน
คามิก
(ปุงลิงค์) ชาวบ้าน
คามี
(วิเสสนะ) ผู้กำลังจะไป; นำไปสู่
คายก
(ปุงลิงค์) นักร้อง
คายติ
(กิริยาอาขยาต) ร้อง ;สวด
คายน
(นปุงสกลิงค์) การร้องเพลง
คายิกา
(อิตถีลิงค์) นักร้องหญิง
คารยฺห
(วิเสสนะ) ต่ำ
คารว
(ปุงลิงค์) ความเคารพ ;ความนับถือ
คาวี
(อิตถีลิงค์) โคเพศเมีย
คาวุต
(ปุงลิงค์) มาตราวัดระยะทาง
คาโว
(พหุวจนะ) โค
คาห
(ปุงลิงค์) การจับเอา ;การยึดเอา
คาหติ
(กิริยาอาขยาต) จุ่ม ; ชำแรก ;ดำ
คาหาปก
(วิเสสนะ) ผู้ให้จับ; ผู้ให้ยึด
คาหาเปติ
(กิริยาอาขยาต เหตุกัตตุวาจา) ให้จับ ;ให้ยึด
คาหี
(วิเสสนะ) ดู คาหนะ
คาเหติ
(กิริยาอาขยาต เหตุกัตตุวาจาก) ให้จับ ให้ยึด
คาฬฺห
(วิเสสนะ) มั่นคง ;จริงจัง
คิชฺฌ
(ปุงลิงค์) นกแร้ง
คิชฺฌติ
(กิริยาอาขยาต) อยากได้ ;ปรารถนา
คิญชกา
(อิตถีลิงค์) อิฐ
คิทฺธ (ต
ปัจจัย กริยากิตก์ ของ คิชฺฌติ) โลภ
คิทธิ
(อิตถีลิงค์) ความโลภ ความยึดมั่นถือมั่น
คิทฺธี
(วิเสสนะ) มีความโลภ; มีความอยาก
คินิ
(ปุงลิงค์) ไฟ
คิมฺห
(ปุงลิงค์) ร้อน ;ฤดูร้อน
คิมหาน
(ปุงลิงค์) ฤดูร้อน
คิมฺหิก
(วิเสสนะ) เป็นของฤดูร้อน
คิรา
(อิตถีลิงค์) ถ้อยคำ ;คำพูด
คิริ
(ปุงลิงค์) ภูเขา
คิลติ
(กิริยาอาขยาต) กลืน; กิน
คิลน
(นปุงสกิงค์) การกลืน; การกิน
คิลาน, คิลานก (วิเสสนะ) เจ็บป่วย
คิหี
(ปุงลิงค์) คฤหัสถ์ ; ผู้ครองเรือน
คีต
(นปุงสกลิงค์) เพลง ;ร้องเพลง
คีติกา
(อิตถีลิงค์) เพลง
คีวา
(อิตถีลิงค์) คอ
คีเวยฺยก
(นปุงสกลิงค์) เครื่องประดับคอ
คุคฺคุลุ
(ปุงลิงค์) สารที่เป็นยาชนิดหนึ่ง
คุญฺชา
(อิตถีลิงค์) มะกล่ำ
คุณ
(ปุงลิงค์) สิ่งดีงาม ;สิ่งมีคุณค่า ;คุณสมบัติ
;เส้นด้าย ;สายธนู
คุณี
(วิเสสนะ) มีคุณสมบัติที่ดี
คุณฺฐิกา
(อิตถีลิงค์) ม้วนเชือก
คุณฺฐิต (ต
ปัจจัย กิริยากิตก์ ของ คุณฺเฐติ) ห่อหุ้มแล้ว ; ปกคลุมแล้ว
;ซุกซ่อนแล้ว
คุณฺเฐติ
(กิริยาอาขยาต) ห่อหุ้ม ; ปกคลุ ;ซุกซ่อน
คุตฺต (ต
ปัจจัย กิริยากิตก์) ได้รับการปกป้องแล้ว; ได้รับการคุมครองแล้ว
คุตฺติ
(อิตถีลิงค์) การคุ้มครอง ;การปกป้อง ;การคุ้มกัน
คุท
(นปุงสกลิงค์) ทวารหนัก
คุนฺทา
(อิตถีลิงค์) หญ้าชนิดหนึ่ง
คุมฺพ
(ปุงลิงค์) พุ่มไม้ ;ป่าละเมาะ ;กอง ;หมู่
คุยฺห
(วิเสสนะ) ควรปกปิด ; ลับ
คุรุ
(ปุงลิงค์) ครู (วิเสสนะ) หนัก ;น่าเคารพ
คุหา
(อิตถีลิงค์) ถ้ำ
คุฬ
(นปุงสกลิงค์) น้ำตาล ;น้ำอ้อย
คุฬา
(อิตถีลิงค์) นกชนิดหนึ่ง
คุฬิกา
(อิตถีลิงค์) ยาเม็ด
คูถ
(นปุงสกลิงค์) อุจจาระ
คูหติ
(กิริยาอาขยาต) ซ่อน ;ปกปิด
คูหน
(นปุงสกลิงค์) การซ่อน ; การปกปิด
คูหิต,คูฬฺห (ต ปัจจัย ชอง คูหติ) ซ่อนแล้ว ;ปกปิดแล้ว
เคณฺฑุก
(ปุงลิงค์) ลูกข่าง
เคธ
(ปุงลิงค์) ความโลภ
เคธิต (ต
ปัจจัย กิริยากิตก์ ) โลภแล้ว (นปุงสกลิงค์) ความโลภ
เคยฺย
(วิเสสนะ) ที่จะขับร้อง
คุรุก
(นปุงสกลิงค์)ดินสอพองสีแดงใช้ระบายสี
เคลญฺญ
(นปุงสกลิงค์) ความเจ็บป่วย
เคห
(ปุงลิงค์) บ้าน ; ที่พักอาศัย
โค (ปุงลิงค์)
โคผู้
โคกณฺณ
(ปุงลิงค์) กวาง
โคจร
(ปุงลิงค์) ทุ่งหญ้า ;อาหาร สิ่งรับรู้ ;สถานที่สมควร
โคจฺฉก
(ปุงลิงค์) กลุ่ม หรือ มัด
โคฏฺฐ
(ปุงสกลิงค์) โรงโค
โคณ
(ปุงลิงค์) โคผู้
โคณก
(ปุงลิงค์) พรมขนสัตว์
โคตม
(วิเสสนะ) เป็นของเผ่าโคตมะ
โคตรมี (อิตถีลิงค์)
หญิงของเผ่าโคตมะ
โคตฺต
(นปุงสกลิงค์) โคตร ;เชื้อสาย
โคตฺรภู
(วิเสสนะ) ผู้ทำลายเชื้อสาย
โคธา
(อิตถีลิงค์) ตัวเหี้ย
โคธุม
(ปุงลิงค์) ข้าวสาลี
โคนส
(ปุงลิงค์) งูพิษ
โคปก
(ปุงลิงค์) ผู้คุ้มครอง ;องครักษ์
โคปขุม
(วิเสสนะ) มีขนตาเหมือนโคสาว
โคปน (นปุงสกลิงค์)
โคปนา(อิตถีลิงค์) ; การปกป้อง การคุ้มครอง
โคปานสี
(อิตถีลิงค์) ไม้ค้ำยันหลังคาบ้าน
โคปาล, โคปาลก (ปุงลิงค์) คนเลี้ยงโค
โคปิต ( ต
ปัจจัย กิริยากิตก์ ของ โคเปติ) คุ้มครองแล้ว
โคปี
(อิตถีลิงค์) หญิงเลี้ยงโค หรือ ภรรยาของคนเลี้ยงโค
โคปุร
(นปุงสกลิงค์) ทางเข้าออก ;ประตูใหญ่
โคเปติ
(กิริยาอาขยาต) คุ้มครอง ;ป้องกัน
โคเปตุ
(ปุงลิงค์) ผู้คุ้มครอง
โคปฺผก
(นปุงสกลิงค์) ข้อเท้า
โคมย
(นปุงสกลิงค์) ขี้โค
โคมิก,โคมี (วิเสสนะ)เจ้าของโค
โคมุตฺต(นปุงสกลิงค์)
เยี่ยวโค
โคยุธ(ปุงลิงค์)จ่าฝูงโค
โครกฺขา(อิตถีลิงค์)
การเลี้ยงโค
โคโลมี
(อิตถีลิงค์) รากไม้ชนิดหนึ่ง
โควินฺท
(ปุงลิงค์) ฉายาของพระกฤษณะ
โคสิสา
(ปุงลิงค์) รองเท้าสีเหลือง
โคฬ, โคลก (ปุงลิงค์), (นปุงสกลิงค์) ลูกกลม
--------------------------------------------------
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น